Bloga

Tzesnek EP berria argitaratuko du urriaren 8an

‘Orrocos’ entzungai duzu, ‘Ateretlov’ lanaren aurrerapena

Bizkar-zorroan hamabi disko, trilogia bat N izeneko artistarekin (Hellmut Neidhart) eta etenik ez duen kolaborazio-sorta -Abgurd, Drone, TIBProd, Mystery Sea, Eclectic Reactions edo berea den SeriesNegras zigiluetan argitaratua-, Txesus Garate bihurtu da ambient eta zarata garaikidearen erreferentzia, baita (Paraluxekin elkarlanean) ikus-entzunezko anbiguotasunaren eta manipulazioaren musikarena ere.

Nahiz eta euskal esperimentazio-eszenako esploratzaile aseezin honen jatorria industrialaren irmotasunetik abiatzen den, azken bi hamarkadetan bere lanak (Tzesne izenez, Kkopu edo Gutural, GuZural taldeetako kide bezala) planteamendu askoz sinpleagoetarantz eboluzionatu du, konposizio zehatz eta multiformetan oinarritutakoak. Horren emaitza da musika-gorputz iradokitzaile, oniriko, erradikalki kontzeptual bat, konbentzionalismo musikalei muzin egiten diena.

Hain zuzen ere, soinuaren sinpletasun nuklear eta semantikoaren ideia -denboraren modelazioarena, alegia- izango da Tzesnek ‘Voltereta’-rekin topo egitera eraman duena. 2017ko albuma, Daniel Ardurak (Ensaña, Alado sincera, Sonio) gaur egun oraindik folk gisa ulertzen dugunaren josturak tolesten dituena, generoaren oinarriak zalantzan jartzen -eta iraultzen- dituen deskontestualizazio harmonikoaren ariketa monolitiko baten bidez. Orain, EP berri honekin, Tzesnek beretzat hartu ditu Arduraren lan hartako sei pieza, ez bakarrik besteren kontzepzioa gainditzeko, baizik eta bere esentzia berrasmatzeko. Plano formal berri eta bizigarri batean kokatzen gara, non jatorrizkoek beste esanahi bat hartzen duten, hemen, ‘Ateretlov’ honetan, atonalitatetik eta elektronikaren ateak irekita, ezohiko berrinterpretazio honetarako itxuraldatuta.

Pre-order

IbonRG, Enrike Hurtado: oMOrruMU baMAt entzuteko ohar osagarriak

Elkarrizketa IbonRG eta Enrike Hurtadorekin

 

Nola sortu zen disko honetarako kolaboratzeko ideia?

IBONRG -Disko honen abiapuntua 2018ko urtarrila da, nolabait, une horretan hil zelako Joxan Artze olerkaria eta txalapartaria, artista. Handik hilabete batzuetara gonbidatu ninduten heriotzaren urtebetean egingo zen omenaldi batean parte hartzera. Nik nahi nuen behintzat omenaldiaren nire zatian txalaparta presente egotea, horregatik gonbidatu nahi izan nuen Enrike Hurtado, bera aritzen delako, besteak beste, berak sortutako softwareak lantzen, haietako batzuk txalapartarekin elkarreraginean funtzionatzen dutenak. Orduan, lehenengo pausua izan zen Enrike gonbidatu eta Joxan Artzeren testuez baina baita lan egiteko eraz ere hausnartzea eta lan egitea, material batzuk sortzeko.

Nolakoa izan da konposatze prozesua?

IBONRG -Diskoak gure bi garaitako lanak biltzen ditu. Alde batetik, 2019ko bi kontzertu horietarako propio sortutako materiala; nolabait materialaren erdia orduan sortu zen 2018-2019 tarte horretan; eta bigarren saio bat izan zen 2020ko udaberria, udan grabatzeko disko osoa izango zena. Guztira 11 pieza izan dira.

Nolakoak dira abestiak?

ENRIKE HURTADO -Kantuak oso ezberdinak dira elkarren artean. Bakoitza sortu da prozesu ezberdin batetik eta instrumentazio ezberdinak dituzte. Batzuek pianoa eta ahotsa, pianoa ahotsa eta txalaparta, ordenagailuekin egindako collageak, pianoa eta ordenagailua… denetarik dago. Gutako bakoitzak bere esparrutik ekarritako elementuak eta materialak ekarri ditu. Horien arteko batura eta oreka bilatu dugu.

Nolakoa izan da grabaketa-prozesua?

IBONRG -Disko osoa grabatu dugu hemen, entsegu-lokalean, guk geuk, bertako pianoa eta gure mikroak erabiliz, baita utzi diguten zenbait material ere. 2020Ko udan grabatu genuen, gauez, lasai. Pianoaz gain, txalaparta bat eta ordenagailua erabili dugu. Tzesneren laguntza ere izan dugu, bera arduratu baita nahasketez. Bestetik, biniloarekin batera datorren liburuxkako material grafikoa eta diseinua Jon Martin marrazkilariak egin du. Arlo teknikoan, Estanis Elortzak masterizatu du eta Ibon Aguirrek materiala uzteaz gain, midiarekin lagundu digu. Baina nagusiki, geurea da ekoizpen osoa.

Zertan da diskoaren izenburua?

ENRIKE HURTADO -Joxan Artzek bere poemetan erabili ohi zuen soinuaren erabileratik dator, bere poesia bisual horretatik, zeinean soinuak presentzia handia duen. Kasu honetan “oMOrruMU baMAt” da ‘orru bat’.

IBONRG -Silabak tartekatzen ditu, beharbada txalapartaren ideiarekin lotuta, tenpoen jolasa, trosta. Horixe islatzen d bere poesia bisualean, 60 eta 70eko hamarkadetan landu zuena. Horretan oinarrituta dago disko osoa.

Zertan da abestien hurrenkera?

ENRIKE HURTADO -Oreka bilatzen saiatu gara. Hain material ezberdinak izanda, helburua izan da soinua konpentsatzen joatea, piano kanta guztiak elkarrekin egon ez zitezen, edo txalapartakoak.

IBONRG -Hain sonoritate ezberdinak egoteak buruhausteak ekarri dizkigu hurrenkera ezartzerakoan. Baina ordena horretan asmatzea jolasaren parte da, testuak ere oso ezberdinak baitira elkarren artean. Irtenbidea aurkitzen saiatu gara, ihesbidea non egon litekeen.

Lehenengo entzunaldirako gomendiorik?

IBONRG -Musika guztietan gertatzen den bezala, entzunaldi bat baino gehiago behar izaten dugu abestietan murgiltzeko. Abestiak ezagutu ahala gauza berriak azaleratzen dira eta, aldi berean, kantuen hurrenkerak ere zentzu berezia ematen dio bakoitzari. Aurreko abestiak edo ondorengoak zentzu berezia ematen dio bakoitzari. Ez soilik disko honekin, musika guztiekin gertatzen da hau. Beharrezkoa da harreman horretan sakontzea.

IbonRG eta Enrike Hurtadoren album berria uztailaren 2an

Erreserbatu orain ‘oMOrruMU baMAt’ biniloan eta digitalean, eta ikusi ‘edipo berriari’ abestiaren bideoa

Urrinik jaulkitzen ez duten diskoak badiren bezala -‘Zeren urrina dute urrinik ez duten gauzek?’, galdetzen zuen poetak-, badira omenaldi urrin sarkorra jaulkitzen dutenak. Eau d’hommage. Omenaldi, zeinaren atzean beti baitago pertsona bat, zeina izan nahi den, eta barka erredundantzia, omendua -zera abstraktuagoak ere omentzen dira, adibidez aberria, nekez ulertzen dudan gauza: ez dago omenaldiaren ohorerik jasotzen duenik; ez ote diren omenaldi horiek, beraz, neurri batean auto-omenaldi-. Edo, pertsona bat baino, pertsona gehiago, inor omentzeko, omendu nahi den pertsonaz gain, omendu nahi duen pertsona bat ere egon behar baita. Edo omendu nahi den eta omendu nahi duen pertsona bat baino gehiago, eta hartara omenaldia bilakatzen da bakanal, ez derrigor haragizko -izan ere, halakoak gehienetan izaten dira izpirituzko, are zuzenean zerutiar-.

Ezer baino lehen esan idazle erabat omengarria dela Joxan Artze (1939-2018): abangoardiako poeta lehen liburuetan -nondik hartuak izan diren disko honetan bildutako testuak-, poesia bestelako diziplina artistikoekin nahasteko prest, batzuek kokatu nahi izan dute poesia bisuala deitu izan den mugimendu batean -etiketak berriz ere, ez dugu ikasten-. Poesia musikala ere izan zitekeen, kontuan hartzen bada zenbat jendek musikatu dizkion poemak -Mikel Laboak haragiztatzen ditu denak, ‘Gernikako arbola’ ez, ‘Txoria txori’ ereserki nazionalaren sortzaileak: Baionako errugbi jokalariek ere abesten dute, eta letra herrikoia dela uste arren, Artzerena berarena dukegu-. Korrontearen kontra beti, ezein modaren gainetik, berrituz, bilatuz, bidea irekiz aihotza eskuan poesia ofizialaren oihan itxian barrena. Batzuetan esperimental (Edipo berriari) edo/eta politiko-sozial (Amaren sabela), beste batzuetan liriko (Euria bezain garden) edo/eta pikante (Atso otsoa). Rara avis bat, baina osotoro garaikide.

Bestalde daude omentzaileak, biga, IbonRG eta Enrike Hurtado, ibilbide luzekoak biak musika-baitan, egun batez elkartzea erabaki zutenak gure poeta handia omentzeko. IbonRGk jarraipena eman dio hemen ‘Hil zara’ (2019) bere lehen diskoarekin irekitako bideari, landuz ahots biluzi nahiz pianoarekin beztitua; eta Enrike Hurtadok, bakarkako Azunak eta Bazterrak proiektuetan bezala, berak garatutako softwareekin esperimentatzen segitzen du. Emaitza diren piezak, hamaika, oso dira askotariko: a capella organikoenetik, instrumental elektronikoraino, protagonismo berezia hartzen duela txalapartak -Joxan eta Jexux Artze anaiek arterako erreskatatu zuten instrumentuak-, antzinako moldean emana -egurrezko ohol bakarrarekin-, Enrikek sorturik softwareetatik pasata -soinua txikituz eta berrosatuz-, are txalapartaren gisan joz pianoa -Chick Corea defuntuaren ahaire batekin-. Eta hala gauzatzen da omenaldia, zeina ez datzan esatean ze ona, ze altua, ze goapoa zaren, ze bibote ederra daukazun. Abiapuntu den omenaldia, inspirazio, gauzatxo batzuk hartzen dizkizut nik, baina beste gauzatxo batzuk egiteko, ez zureen kopiak, beste berri batzuk baizik, inspiratuak, gutxi-gehiago, zureetan. Sorkuntza ekintza oro baita, funtsean, birsorkuntza bat: inork ez du ezer sortzen, eta barka bigarren erredundantzia, ezerezetik. Sorkuntza ekintza oro litzateke, hartara, omenaldi bat, eta disko hau da, hain zuzen, Joxan Artzeri egindakoa, (haren) poesiari, (haren) bilaketa etengabeari, (haren) konformismo ezari. Eta da, azken buruan -eta funeraria bateko eslogana iruditu arren-, bizitzari egindako omenaldi handi bat. Eskerrik asko, beraz, omendu eta omentzaile, hainbeste emateagatik.

oMOrruMU baMAt. Eau d’hommage, Aritz Galarraga.

Pre-order

Peña: Carreiro entzuteko ohar osagarriak

Elkarrizketa Peña

 

Nola sortu dira ‘Carreiro’ko abestiak?

TOÑO MARGARIÑOS – ‘Carreiro’ko abestiak ez ziren denak batera sortu. Ez dute jatorri bakarra. Aitzitik, urteetan konposatuak izan ziren, eta bandaren lehen bi urteetan, hiru urtetan, agertzen joan zirenetako batzuk dira. Egia esan, ez dute multzo komun bat osatzen; une desberdinetan konposatuak izan ziren.

Nolakoa izan zen konposizio-prozesua?

Abestiak formazioa alde batera utzita konposatu ziren. Oso modu oinarrizkoan egiten dira, eta gero bandan entseatzen ditugu, zuzenekoetarako prestatzeko. Benetan oso modu errazean konposatu eta pentsatutako abestiak dira, hirurak zuzenean jotzeko eta formula horretan funtzionatzeko modukoak.

Nola deskribatuko zenituzke zuen abestiak?

Nire ustez, abesti ultra errazak dira. Ez dago ezer arrarorik egiteko asmorik, ez maila metrikoan, ez harmonietan, ez egituretan. Ez dago abestien egiturak nahita korapilatzeko asmorik. Beste proiektu batzuetan bai, baina honetan musika erraza eta sinplea egin nahi da; nolabait, herri musikan modu naturalean dagoen erraztasun hori bilatuz.

Zer esan nahi du albumaren izenburuak?

Esan dezagun a posteriori hari komun bat bilatzen saiatu ginela, eta, tira, abesti batzuetan hainbat gai errepikatzen dira. Maitasuna bere adiera guztietan dago. Neba-arreben arteko maitasunaz, miresmenaz eta maitasun sentsualaz jabetzea subjektu batetik kanpora, norberarentzat, gainerakoentzat, naturarentzat, azken finean, maitasuna ulertzeko hainbat modu.

Zeri erantzuten dio gaien ordenak?

Ez dago oso pentsatuta, markatutako abesti batzuen posiziotik haratago, lehenengoa izan daitekeen bezala, ‘Burato’. Irekitze kanta bat, oso keinuzkoa, niretzat irekitze eta aurkezpen egitura duena. Baita ‘Renacemento’ ere, bigarren aurpegiko azkena, diskoko azkena. Kasu horretan, justu kontrakoa, amaiera itxaropentsua eta emozionalki oso positiboa da.

Nolakoa izan da grabaketa prozesua?

Diskoa guk grabatu genuen nagusiki, lagun askoren laguntzarekin. Cro! taldeko jendea, David eta Xavi adibidez, abestu zuen jende asko, Laura, Inés, Muquiren bateria, adibidez, zehar eskaini zizkiguten instrumentuak. Denbora luzean, jende askoren laguntzarekin eta beti gure etxeetan, gehienbat deslokalizatuta. Bakoitza bere aldetik, baina, batzuetan (baimendua zen garaian) elkartu egiten ginen, nahiz eta zuzenean ia ezer ez egon, dena pistatan egin da.

Norekin egin zenuten nahasketa eta masterra?

Nahastu aurretik, nahasketa espontaneo samarrak egin genituen, hau da, “nahi dugu hemendik jo, handik”. Material hori, profesionalak ez garenez eta asmorik ere ez dugunez, Xavier Muñozi bidaltzen diogu, Stereolabeko abeslariaren baxu-jotzailea, Alberto Monteroren baxu-jotzailea eta beno, lan egiten duen era asko atsegin duguna. Berak egin zuen nahasketa. Ondoren, Rafa Martínez del Pozok egin zuen masterra, zigiluko aspaldiko ezagunak (Repetidorrek horren berri izan baino lehen ekin genion lan horri berarekin), eta mota honetako ekoizpenetan nahasketaren espazioak eta sakonerak asko errespetatzen dituen pertsona da.

Nolakoa da ‘Carreiro’ren lehen entzuketa?

Ez dakit guk esan behar dugun diskoa entzunerraza den ala ez. Nik beti lan egiten dut abesti entzunerrazak izateko nahiarekin, Peñaren kasuan. Ez dut inolako interesik musika mota bat interesatzen zaion publiko espezializatu bati zuzentzeko. Uste dut proiektu honetan herri musika egitea dagokigula. Herrikoia zentzu guztietan, eskuragarria eta entzuteko erraza izatea eta bere diskurtsoa erraztasun horretatik abiatzea; oso musika sinplea egin nahi dut, haren diskurtsoak -baita politikoak ere- lehen entzuketa horien ondoren ager daitezen. Uste dut forma hau hobea dela, edo, behintzat, horixe nahi dut.

Disko hau gustuko izatea espero dut. Urteetan aritu gara hori egiten, eta azkenean atera ahal izan dugu; beraz, orain dugun testuinguru zital honetan bada ere, guretzat erabateko arrakasta da argia ikustea. Espero dugu disko honetan lantzen ari garen zerbait iritsiko zaizuela eta gozatuko duzuela. Mila esker.

Isasak eta Córdobak album berria argitaratuko dute maiatzaren 21ean

Aurrerapen kantu bat entzun dezakezu, baita biniloan eta digitalean erreserbatu ere

Jatorri uruguaitarra duen Conrado Isasa (A room with a view) eta Kopenhagen bizi den Ignacio Córdoba (Fuego, MAGIA) artista madrildarraren arteko topaketaren ondorioz, esku artean duzuen diskoak talentu paregabe biren uztarketa gordetzen du. Orbita ezberdinetatik datorren bidegurutzea, hemen, ordea, gorputz musikal liluragarri bat eraikiz osatzen direnak.

Isasak lau disko plazaratu ditu, azkena bere izena daramana eta aurten argitaratu berria. Sentikortasun ikaragarri bati eta diskurtso tonalaren artikulazio bati esker – fintasun eta xumetasunez gainezka–, urteen joanak bere espazioaren giltza eman dio Isasari, gitarra instrumentalaren nazioarteko eszenaren barruan sartzeko. Isasa aspaldi hasi zen oroimenaren barru-barruko bazterrak aztertzen, eta pixkanaka, partzialki eta kontu handiz, argilunean, bere bizitzako eta familiako esperientziaren ondare erregogorra argitzen. Eta horixe dakar gure aurrera, zailena lortzeko: bere bizitza musikan birmoldatzea, unibertsala urratzea. Bestetik Cordoba dugu, Madrilgo punk eszenatik datorrena eta nazioarteko musika esperimentaleko eta inprobisazioko zirkuituetan ibilbide luzea duena. Cordoba zeremonia sekularren maisu gisa defini genezake: elektrizitateen gidari den gorputza -bereak eta besterenak-, betiereko ikastuna eta errorista profesionala, ondorengo helburua edozein musika diziplina estankoren konfort-eremuak leherraraztea duena. Beti, aurreiritziak eta itxaropenak gaindituz, eskolastikak ezarritako mugak lausotzen diren leku berri, ustekabeko, aldakor eta inklusibo batetik.

Gabonetan grabatu zuten, Victor Avilaren etxeko garajean (Escaire), Elxen, eta inolako isolamendu akustikorik eta intsonorizaziorik gabe. Isasak eta Cordobak osatu duten albumak muga zanpatzen du, eta aurrez pentsatutakoa eraldatzen du, etengabeko ezustekorantz biratzeko. Disko honek mugarria da bien ibilbidean, eta, aldi berean, gertukoenek ere imajinatzen ez zuten ezusteko oparia da. Mila esker.

Pre-order

Peñak disko berria argitaratuko du apirilaren 23an

Erreserbatu orain ‘Carreiro’ biniloan eta digitalean, eta ikusi ‘Burato’ kantuaren bideoa

Iaz ‘Formula’ izeneko EP eder bat argitaratu ondoren, Peña bueltan da ‘Carreiro’ izeneko estudioko lehen lanarekin. Debut harrigarria da, eta errebelazio oso bat, ez bakarrik folka gainditzeko, baita galizierazko musika garaikideari dagokionez ere.

Mendekotasun jentilizioa abiapuntutzat hartuz, Toño Magariñosek (diola, Unicornibot), Ruben Abadek (Cro!, Trilitate) eta Elena Vazquezek (Trilitrate) osatutako taldea gai izan da kantu multzo bikain bat harilkatzeko, sinpletasuna, idiosinkrasia eta ausardia formala uztartuz. Izan ere, ‘Carreiro’-n, musika herrikoiaren pultsio subkontzientea modu zabalean irudikatzen zaigu, harmonikoki gainezka egiten duena eta apartekoa.

‘Burato’-ren irekieran organo-hormak egiten digu harrera; jarraian, emoziozko segak: belardien zikloa, zeinaren deskribapen liturgikoak gaiaren metrikarekin bikain bat egiten duela baitirudi. Baina ez pentsa, itxuraz hunkigarria den ‘Selva’-k azaleko diskurtso eco-friendlyari nolabaiteko kritika egiten dio, eta ‘GPS’-ren 5/4etan batek galde lezake –Estamos ata os collóns de estar sempre conectadas, ou non? (…). Modu batera edo bestera, azkenean, abesti guzti-guztietan maitasuna dagoela iruditzen zaigu, nahiz eta, ziurrenik, ‘Bandeira’ izan diskoa hobekien definitzen duena. Itzulera berri gisa funtzionatzen duen albuma, ondorengo etxerako deia: gure haurtzaroko irudiak proiektatzen diren familia-espazioa, horietan elementu batzuk sotilki berrordenatzen ditugun arren… ez, dena ez dago zegoen tokian.

Pre-order

Les conches velasques taldeak lan berria argitaratuko du martxoaren 5ean

‘Celebración del trance profano’ biniloan eta digitalean erreserba dezakezu orain. ‘Fluorescencia’ da lan horren aurrerapen kantua

Bere estreinaldi ospetsu eta errebelatzaileak argia ikusi eta bi urtera, Les conches velasques pregoi goratuen bilduma berri honekin itzuli da, bi eta hiruren dantza komunitarioko gonbidapen honekin, ‘Celebración del trance profano’ izenburupean.

Bere garaian Picoreko Pablo Jimenezen esplorazio proiektu pertsonal bezala hasi zena, erakunde kolektibo bihurtu da, non Jesus Landa, Thomas House (Sweet Williams, Charlottefield) eta Sergio Segurak (azken hau grabazioaren arduradun ere bai, Cristean Barrosekin batera) parte hartzen duten. Era berean, bere lehen diskoan mudejar kutsuko rocketik abiatzen zena, herririk gabeko musika popular, garaikide eta unibertsal moduan kristaltzen da hemen.

Errepikapena metodo eta ospakizuna helburu duen berbenan, kantutegi inklusibo batez gozatzen dugu, Pedro Salinasen esentziarekin eta Miguel Hernandezen poetikarekin, baina hori baino gehiago dago. Aldi berean, Les conches velasques gai dira Nass el Ghiwane, Agapito Marazuela edo Hamid Alemmouren lanak integratzekobere kantutegian, guztiak ere naturaltasun osoz nahasiak bere errepertorio propioan.

Orain, Zaragozako taldeak eskaintzen duen aireak, darabilen bizkortasunak, izpiritu libertino eta kale zapore paregabe batez bustitzen dute erritual hau. Ziur aski, musika hau esentzialismoa eta eklektizismoa baztertzaileak ez direla erakusten duen froga urri horietako bat da. Aitzitik, hemen egiaztatzen da legatu gisa duen osagarritasuna, arbaso elektrifikatu gisa. Les conches velasques-ek gure kontzientzien hormaren kontra gai errepikakor baina estali bat proiektatzen du: gure Iberia maitean nagusi den imajinario kolektiboari aplikatzen diona.

Hau da Mendebaldea?

Pre-order

El relevo alemán: Ohar osagarriak ​La séptima extinción entzuteko

Elkarrizketa El relevo alemánrekin

 

Nolakoa izan da “”La séptima extinción” lanaren konposizio-prozesua?

JC PEÑA -Badira aurreko diskoa grabatu ondoren atera ziren abesti batzuk, duela bost urte, oker ez banago. Orduan, hortik aurrera, nahiko prozesu luzea izan da.

CRISTINA ARROYO -Gure bateria zaharra, Zutoia, Berlinen bizi da eta bera etortzen zeneko uneak aprobetxatzen genituen. Hor bost bat abesti grabatu genituen; gero, beste bi grabatu, eta prozesua joan den udan amaitu genuen, gaizki gogoratzen ez banaiz.

JC PEÑA -Disko honen berezitasun nagusia da, inguruabarrak direla medio, lau bateriak jotzen dituztela: Javierrek, orain gure bateria-jotzailea denak, Zutoiak, denbora luzez gurekin jo zuenak, nik, LParen hainbat abesti grabatu nituenak, eta beno, Kristinak, perkusio bat egin zuenak. Baina horrek ez dio inolako koherentziarik kentzen diskoari, gainera, grazia ematen dio, bateria bakoitzak bere nortasuna baitu, logikoa denez.

JAVIER OTONES -Nik uste dut azkenean diskoari aberastasuna ematen diola. Pertsona bera jotzen ari den disko oso batek, azkenean, estilo propioa du, eta -diskoa oso dinamikoa izan arren, abestiak oso dinamikoak izan arren- ez duzu lortzen pertsona desberdinak jartzen dituzunean instrumentu bera abesti desberdinetan jotzen lortzen dena. Orduan, nire ustez, ekarpen bakarra egiten diozu.

¿Nolakoak dira La séptima extinción-eko abestiak?

CRISTINA ARROYO -Nire ustez, oso ondo islatzen du gure zuzenekoa, gure zuzeneko kontzertuak, eta oso ondo jasotzen du taldearen espiritua.

JC PEÑA -Nik uste dut kantuak lehen diskotik egin dugunaren laburpen bat direla, batez ere bigarrenetik, egia baita lehenengoan oraindik hor geundela pixka bat. Nik uste dut oso abesti ilunak daudela. Badira oso pop diren abestiak -guk egiten ditugunak bezalakoak, ez pop mainstreama-, baina nahiko pop dira. Oro har, nik uste dut egiten duguna ez dela batere esperimentala. Melodia nahikoa dago, nahiko entzungarria da, gure ustez, elektrizitatea nagusi den gitarra-talde bat izan behar duenaren barruan, eta, egiazki, sendoa.

CRISTINA ARROYO -Ez du artifizio askorik, ez zaizkigulako gustatzen, eta, Jose Carlosek esan duen bezala, ertz asko ditu.

Zeri erantzuten dio albumaren izenburuak?

JC PEÑA -Diskoaren izenburua txantxa makabro edo goibel bat da, azken hilabeteotan bizi izan dugun guztia kontuan hartuta, makabroagoa eta goibelagoa dena. Suposatzen da une honetan munduan giza ekintza eragiten ari dena, ustez, seigarren iraungipena dela, espezieen iraungitze masiboari eta halakoari dagokienez. Zazpigarrena gure txanda izango litzateke. Txantxa makabroa da, hasieratik taldearen tradizioan dagoena.

Zer ekipo edo konfigurazio tekniko erabili dituzue horrelako soinua lortzeko?

JC PEÑA -Bueno, guretzat taldea oso garrantzitsua da eta hori hasieratik da horrela, neurri handi batean, Javier Ortiz eta Estudios Brazilen eraginagatik, hor ikusi eta nabaritu baikenuen aldea. Orduan, gitarran, nik, funtsean, hemen ikusten duzuen Hiwatt honekin -72. urteko Hiwatt bat da- eta Vox honekin (65. urtekoa) jo nuen. Honekin konpondu nituen gitarra guztiak. Egia da kantu batean edo pare batean historiaurreko bat erabili genuela: etxean daukadan 47ko Gibson bat, konboa dena eta oso ondo funtzionatzen zuena. Pedalei dagokienez, egia esan, Memory Man bat eta pedal batzuk baino ez ditut erabiltzen, fuzz Dwarfcraft batzuk nahiko martetarrak eta nahiko muturrekoak. Bateriari dagokionez, Premier Signia batekin grabatu genuen, Javik bertan duena, baina ez da hau, eta, baxuaren gainean, betiko Rickenbackerrekin eta Ampeg B25ekin jo genuen, azken aldian grabatu duguna, uste dut.

Nolakoa izan zen La séptima extinción filmaren grabazioa?

JC PEÑA -Estudio Brazilen grabatu dugu, Rivasen, Madrilen.

JAVIER OTONES -Egia esan, ez nuen aurretik Brazilen grabatu izan eta, egia esan, espero nuena baino erosoago. Javik eta bere taldeak oso eroso sentiarazi ninduten.

CRISTINA ARROYO -Behin hor zaudela, dena gurpil gainean doa.

JC PEÑA -Javier Ortizekin oso harreman erosoa eta oso ona dugulako, bera baita jabea eta teknikaria. Oraintxe bertan, nik uste dut El relevo alemán ezin dugula ulertu Estudios Brazilekin dugun erlaziorik eta diskoetarako atera dugun soinurik gabe. Nik, izan ere, lehen diskoa entzun dezaket, bigarrena, eta berdin pozik egotea, eta hori, nire ustez, Javik duen soinu oso atenporalaren ikuspegiari esker da.

Nola gomendatzen duzue La séptima extinción entzutea?

CRISTINA ARROYO -Nik uste dut entzuketa bakoitzean, agian, taldearen eta soinuaren dimentsio desberdina aurki dezakezula, baina nik uste dut oro har nahiko berehalakoa dela eta zuzenean egiten duguna nahiko zintzo harrapatzen duela.

JAVIER OTONES -Nik uste dut disko bat dela, -beste batzuetan aipatu dugun bezala- El relevo alemán denaren barruan, nahiko entzungarria.

JC PEÑA -Nik uste dut ertz dezente dituen diskoa dela, baina, oro har, nahiko eskuragarria dela. Doinu asko ditu, eta egia da elektrizitate eta sendotasun handia duela, beti bezala, bestela ez ginateke gu izango, baina, egia esan, nahiko melodikoa da oro har, zentzu onean. Jakina, ez dugu mainstream musikarik egiten, baina, nire ustez, rock alternatiboa zer den edo, ez dakit, deitu nahi diogun horretan interesa duen edonorentzat gozagarria da.

CRISTINA ARROYO -Beraz, gomendatzen dizuet. Zuen etxean giltzapetu zaitezte diskoarekin, eta goza dezazuela diskoa topera ikusten eta entzuten, bolumen onean jarrita, mesedez.

Tilde: Ohar osagarriak ​Algae entzuteko

Elkarrizketa Tilderekin

 

Nolakoa izan da Algae osatzeko prozesua?

MATI PANDO -Normalean nik eramaten ditut ideiak letra eta melodia moduan landuta.

CARLOS SÁNCHEZ -Mati ez da leloak egiteko oso zalea, orduan ideia hori, melodia bati buruzko ideia soila zena, abesti bihurtu behar duzu. Orduan, asko entzun behar duzu zer gertatzen den nora joan nahi duzun jakiteko, ez baituzu ‘bale, goazen hona’ dioen lelorik, eta, gero, leloa amaitzen denean, beste nobaitera… Ez, ba. Gertatzen denaren arabera, leku batera edo bestera eramango zaitu.

CARLA SUZART -Bilatu, esperimentatu, forma, gauza, sonoritateak, tonalitateak, konpasak eta ulertu, sentitu, zer zen onena abesti honentzat. Zer eskatzen du?

MARIO VÉLEZ -Metrikaz ez gara inoiz arduratzen, ez dugu esaten ‘begira, abesti hau 3/4 izango da, abesti hau 5/4’. Ez, abestia eta ondoen datorkiona garatu, besterik ez dugu egiten.

CARLA SUZART -Letrak, nire ustez, nolabait bideratzen gintuen esparru ezberdinak, tonalitate ezberdin eta metriko desberdinak esploratzera. Abesti beraren barruan hainbat metrika probatzen ditugu, baita diskoan ere, panorama orokorrean aniztasun erritmiko bat dago, tinbre-aniztasun bat, tonu-aniztasun bat.

CARLOS SÁNCHEZ -Honen guztiaren doinua da kantak egitera garamatzana. Askotan gertatzen dena da Mati motibo melodiko batean dagoela eta, bitartean, harmonia mugitzen ari dela. Beraz, doinu horrek akorde batean zein bestean desberdin funtzionatzen du. Eta hori nahikotxotan gertatzen da diskoan.

MATI PANDO -Harmoniak kolorez eta ñabarduraz beteta daude, harmoniak leku askotara eramaten baitzaitzake.

CARLA SUZART -Kantuaren zati bakoitza probatu eta probatu genuen, zati oro. ‘Tira, eta zer egingo dugu? hemen alda dezakegu, honek aldaketa bat eskatzen duelako. Letrak horri buruz hitz egiten du. Beraz, bira egin dezakegu hemen, letrak dioenera gehiago hurbiltzeko. Nola egin dezakegu hori? Agian horrelako atmosfera bat, edo bestelakoa ‘. Orduan oso lan zehatza izan zen.

CARLOS SÁNCHEZ -Tentsiodun akordeak daude, koatriadak daude… sotiltasun harmonikoak daude, esan dezagun horrela. Eta, era berean, niri pertsonalki Tildetik gustatzen zaidan beste gauza bat da une atmosferiko batzuk ere badaudela, harmonikoki ‘manera’ dei genitzakeenak, koloreak dituztenak. Teknikoki hitz egiten badugu, izan ere, niri asko gustatzen zait modu dorikoa, izan ere, zera, minorra da, baina seigarren maiorra du eta horrek atmosfera eta kolore batzuk sortzen ditu.

MATI PANDO -Niretzat bidaia bat bezalakoak dira, paisaiak dituztelako, koloreak. Harmoniek kolore asko ematen dituzte, aberastasun handia dute eta istorioak ere oso intimoak edo oso errozkoak dira. Oso hegodunak eta oso sustraidunak.

Zeri erantzuten dio albumaren izenburuak?

MARIO VÉLEZ – ‘Algae’, albumaren izenburua… funtsean, gure diskografia ia osoan natura nahiko barruan dago eta, bereziki album honetan itsasoa nahiko presente dago. Orduan, itsasoko elementuen artean, azkenean ‘Algae’-rekin egin genuen topo. Alga elementu bitxia da; izan ere, sinplea dirudi, eta ez da gutxiesten, baina ez du balio handirik, eta itsas munduan funtsezkoa da.

MATI PANDO -Disko honek itsaso handia du, asko agertzen da itsasoa disko honetako abesti askotan.

CARLA SUZART -Aho batez uste izan genuen ur asko dagoela. Itsasoa oso presente dago hor, oso indartsu.

Nolakoak izan dira grabazioa eta nahasketa?

CARLOS SÁNCHEZ -Argi geneukan denok batera grabatu nahi genuela, zuzenean.

CARLA SUZART -Hukot Studion grabatu dugu, Milorekin. Milo maitagarria da, grabazioa sinestezina izan da guretzat. Astebetez joan ginen estudiora.

CARLOS SÁNCHEZ -Kasu honetan, ekoizpena lokalean hasten da.

CARLA SUZART -hainbestetan entseatu genuen, hainbeste jo genituen kantuak, non egun batean denak grabatu bakenituen oinarriak.

MARIO VÉLEZ -Milok grabatu zuen. Carlesek, gitarra-jotzaileak nahastu zuen, eta oso argi baitauka diskoak zer soinu behar duen.

CARLOS SÁNCHEZ -Neuk nahastu nuen lan hori burutu samar neramalako. Oso argi neukan nola nahi zuen gauzak entzutea, Tildek bezala.

Nola gomendatzen duzue Algae entzutea?

MATI PANDO -Nik uste dut Tilderen diskoari hainbat entzuketa eman behar zaizkiola, ñabardura, xehetasun eta dinamika asko dituen diskoa delako.

CARLOS SÁNCHEZ – Hainbat entzuketa behar dituzu, eta, adibidez, Flandriako sonoritateekin aurreiritziren bat baduzu, lehen entzuketa agian ez. Baina, beharbada, maiteminduko zaitu halako sonoritateetara ere zabaltzen zaituenean.

CARLA SUZART -Nik uste dut diskoaren entzunaldi ugari behar direla xehetasunetan sentsibilitatea atzeman ahal izateko.

CARLOS SÁNCHEZ -Guai dago lehenengo entzualdiaren amaierara ez iristea; izan ere, niri behintzat, disko bat lehenengoan sartzen zaidanean, oso azkar erretzen dut normalean.

MARIO VÉLEZ -Nik uste dut disko entzunerraza dela, ahal den neurrian. Entzun egin behar da. Abesti luzeak dira, trinkoak, aldaketa asko, ez oso estribillo arrunta, baina nik uste dut erraz entzuten dela, Matiren doinuek, gitarraren eta baxuaren harmoniek edo erritmoek zati bakoitza asko arnasten uzten dutelako. Ez da aldaketa-erokeria, baina alde bakoitzak bere lekua du, eta uste dut nahiko ondo gidatuta daudela eta atsegina dela. Ez da oso arraroa.

CARLOS SÁNCHEZ -Amaieran, bai. Dauzkazun elementuekin, egin dezakezuna egiten duzu onena lortzeko asmoz, horrela izan da.

CARLA SUZART -Espero dut goza dezazuen entzunaldia.

El relevo alemán taldeak album berria daka

Dagoeneko entzungai duzue gure web-orri berrian!

El relevo aleman taldeak bere bosgarren estudioko lana argitaratuko du ostiralean, urriak 16, biniloan eta digitalean. Entzun dezakezu ‘La séptima extinción’ Repetidor.org webgunean osorik eta esklusiban!

Hamarkada bat baino gehiagoko ibilbidean, kontzertu ugari, lau EP eta bost album bildu ondoren, El relevo alemán erreferentziazko bandetako bat bihurtu da lurpeko eszena iberiarrean. Orain, Cristina Arroyo, JC Peña (Estoikov) eta Javier Otones (Tremolino, Soul rubbers) gure aurrean ditugu orain arteko diskorik onena eskuan, lehen play-tik gure irudimena zabal-zabalik uzten duen izenburu batekin.

Norbaitek esan zuen -El relevo alemánen diskoak Javier Ortizek soilik graba ditzake (…). Hala da, beste behin ere Estudio Brazil gai izan da zaplaztekoa bere horretan harrapatzeko, hirukote madrildarrak bere kontzertuen lehen lerroetan orraztuak atontzen dituen karraska irmo, zorrotz eta gogorra. Beste behin ere, urrezko soinua. Izenburu misteriotsutik hasita eta kantuz kantu, erreferentzia zainduz beteta dago disko hau, entzute aktiboan zehar argitu beharreko material agorrezinez. JC Peñaren hitzetan -Gero eta gutxiago gustatzen zait letrei buruz hitz egitea, baina esan diezazuket hau dela gehien harrotzen nauen diskoa, eta horretaz ez dago zalantzarik (…). Orain zuen txanda da, gozatu.